Jaworzno Grodzisko

Описание: 📜 historia obiektu:
Grodzisko to zarówno nazwa wzniesienia (346 m n.p.m.), jak i wskazówka, iż na terenie tym w przeszłości funkcjonowało osadnictwo. Pierwsza wzmianka źródłowa o założeniu pochodzi dopiero z końca wieku XVIII:
"[...] zamku [...] rozwaliny [...] w Jaworznie na górze Grodzisko zwanej. Nazwisko samo, grodzisko, z dawnego słowiańskiego zamków nazwiska pochodzące, i dotąd do oznaczenia grodowej, czyli zamkowej władzy na przemian używane, oznacza, iż tam był niegdyś gród, czyli zamek. Położenie miejsca tego skaliste i górne, wszystkie naokoło pobliższe miejsca przewyższające, najprzyzwoitszą było dla zamku posadą, któren lubo mógł być podług starożytnego zwyczaju drewnianym, pewnie jednak był murem wkoło obwiedziony; jako o tym przekonywa wielki wał wkoło miejsca tego zamku z kamienia usypany, któren ze wszystkich powierzchownych znaków zdaje się być gruzami opasującego zamek niegdyś muru, któren nie mogąc znieść liczby ciążących na ich barki, pod ich przemocą, psującą wszystko i rujnującą, co siła ludzka zdziałać i wykonać zdoła, ulegnąć musiał."
W roku 1907 założenie w Jaworznie zostało po raz pierwszy zbadane: ustalono, iż miało ono kształt owalu rozciągniętego wzdłuż osi północ-południe. Całość otaczał wał kamienny o szerokości 7 metrów. Odmienny wynik dały badania przeprowadzone w latach 30. XX wieku - ustalono, iż centralną część obiektu otaczały dwa kamienne wały, odległe od siebie o 10 metrów. Wał wewnętrzny otaczał teren wokoło, natomiast wał zewnętrzny tylko od strony łatwiejszego dostępu. Tezę tę potwierdzają współczesne numeryczne wysokościowe modele terenu. Kolejne badania archeologiczne przeprowadzono w roku 1966: wykonano trzy nieduże wykopy. Zaobserwowana wówczas różnica w kolorystyce kamieni, z których wzniesiono wały doprowadziła archeologów do przypuszczenia, iż przed linią wałów mogła znajdować się fosa. Nie udało się jednak wówczas ustalić chronologii obiektu, w związku z brakiem materiału archeologicznego. W trakcie ograniczonych badań archeologicznych w roku 2021 ponownie nie odnaleziono materiałów zabytkowych (metalowych, krzemiennych, czy ceramicznych), które umożliwiłyby datowanie założenia, jednak fragmenty zwęglonego drewna pobrane ze struktury wewnętrznego wału pozwoliły ustalić chronologię grodu. System obwałowań powstał na przełomie VI i V wieku p.n.e., czyli w schyłkowym okresie istnienia kultury łużyckiej. Co ciekawe jednak, obydwie linie kamiennych wałów były stosunkowo niskie (ok. 1 metr wysokości od podstawy), co zasadniczo wyklucza obronną funkcję całego założenia. Brak odnalezionych do tej pory materiałów zabytkowych, w połączeniu z powyższą cechą może wskazywać na kultowy charakter obiektu.

🎵 Utwór Dark Mystery (autor: Audionautix) jest dostępny na licencji Licencja Creative Commons – uznanie autorstwa 4.0. https://creativecommons.org/licenses/...