Boğaziçi Üniversitesi Folklor Kulübü - Mardin Kapı şen olsun (Tersname'09)

Описание: http://bufk.boun.edu.tr

Program Dergisinden - 2009

Boğaziçi Üniversitesi Folklor Kulübü olarak, Tersname adını verdiğimiz dans müzik gösterimizle seyirci karşısına çıkıyoruz.

"Mardin Kapı şen olsun", "Aksa yukarı aksa" ve "N'eyleyim köşkü" adlı üç bölümden oluşan gösterimizde, her yıl olduğu gibi yine Anadolu ve çevresinde yaşayan halkların dans ve müziklerini "halkların kardeşliği" dramaturjisi çerçevesinde kültürel çoğulcu bir anlayışla sahneye taşıyoruz.

Tersname dans müzik gösterisi çalışmalarına yaz döneminde başlandı ve gösterinin Mardin, Karadeniz ve Çingene dans ve müziklerinden oluşmasına karar verildi. Çingene sahnesi Hepimiz (BÜFK, 2007)gösterisindeki "N'eyleyim Köşkü" sahnesinin bir reprodüksiyonu olarak tasarlanırken, "Aksa yukarı aksa" adlı Karadeniz bölümünde ise Nar (BÜFK, 2008)gösterisinde Karadeniz dansları ve müzikleriyle sağlanan tanışıklığın bir ileri aşamaya taşınması hedeflendi ve bölgeye dair alan çalışmalarının yürütülmesine karar verildi. "Mardin Kapı şen olsun" adlı Mardin sahnesine yönelik çalışmalarımız ise temel olarak pratik dans-müzik ve okuma-araştırma başlıklarında yürütüldü. Bu çalışmaların temel hedefi ise bölgeyle tanışıklık kazanmaktı.

Yaz döneminde başlayan gösteri çalışmalarına, Ekim ayında eğitim çalışmalarıyla devam edildi. Eğitim prodüksiyonu olarak tasarlanan gösteride, özellikle deneyimli kadronun sayıca az olması sebebiyle, kadrolaşmaya ve kulübe yeni gelen dansçı ve müzisyenlerin eğitimine hizmet edecek bir çalışma süreci öngörüldü.

Tersname, halk edebiyatında söylenenin tam tersinin kastedildiği bir form. Bu türün en bilinen örneklerinden biri olan Aşık Mahzuni Şerif'in "Tersname"sini kendi yazdığımız sözleri de katarak yeniden yorumladık.
Bu kez biz de "vurun, yakın, yıkın, çalın, çırpın..." derken; aslında barışın, dostluğun ve kardeşliğin erdemini anlatmak istedik.

BÜFK olarak, Hrant Dink'in katledildiği 2007 yılından bu yana, gösterilerimizi adalet talebimizle sonlandırıyoruz. Biz talep ettikçe, her geçen gün yeni insan hakları ihlallerine tanık olduk. Umarız bu kez "sözümüzün tersine uyulur" da gelecek yıllarda gösterilerimizi farklı bir biçimde sonlandırabiliriz.

Tersname
Sana diyeceğim var eylen yolcu
Kurduğun yuvayı yık da öyle git
Zamanede ilk görevdir insana
Baştan, dinden, haktan, çık da öyle git

Sana diyeceğim var eylen yolcu
Senden olmayanın kuyudur sonu
Allah bir demezse öldür gâvuru
Sonra unut inkâr et de öyle git

Yasak eyle kes sözünü dilini
Eğer başka yazarsa kır elini
Talan eyle toprağını yerini
Ölünün dişini sök de öyle git

"Mardin Kapı şen olsun!"

Pek çok farklı dil, din ve kültürel unsurun biraraya geldiği Mardin, Anadolu'yu bir
"kültürler mozaiği" olarak ele alan Türkiye turizm sektörünün son yıllardaki en gözde
kentlerinden biri. Mardin'deki kültürel çeşitlilik, pazarlama mantığıyla bir tür turistik
sermayeye dönüştürülürken bu çeşitliliğin aslında hangi tarihi hamlelerle yok edildiği,
kısırlaştırıldığı ya da sansürlendiği söz konusu bile edilmiyor.

Buradan yola çıkarak Mardin sahnesinde, buradan gönderilen, gitmek zorunda
bırakılan ya da sessizleştirilen, Mardin'de yaşayan ve yaşamış olan tüm halklar,
Ermenice, Süryanice, Arapça, Türkçe ve Kürtçe şarkılarla hep birlikte dans edip
eğlenebilse, "Mardin kapı şen olsa" dedik...

"Mardin Kapı şen olsun"
Mardin Sahne Akışı

1. Tanrım Merhamet Et
Geleneksel/İlahi/Ermenice
Kaynak: Aram Kerovpyan

2. Mşiho Daphaşe
Geleneksel/İlahi/Süryanice
Kaynka: "Süryaniler" Albümü (Kalan Müzik)

3. Hzıli Şavka Bşkuka
Geleneksel/Süryanice
Kaynak: "Süryaniler" albümü (Kalan Müzik)

4. Lê Xanım
Geleneksel/Kürtçe
Kaynak: Şahiya Stranan

5. Misket
Geleneksel/Arapça
Kaynak: A. Muhsin Özalkan

6. Keynê
Geleneksel/Kürtçe
Kaynak: Seîd Gebarî