ΜΑΝΩΛΗΣ ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ - Αϊβαλιώτικο Ζεϊμπέκικο (1929)

Описание: Δίσκος : Victor V-58028
Nέα Υόρκη, ΗΠΑ, 29.04.1929

Φωνή, μπουζούκι - Μανώλης Καραπιπέρης (Βαθύ Σάμου η Παγώνδας)
______________________________________________
-Ωχ! Ώπα!
Στο κατσαρό σου τ' άρμενο, ν' αμάν αμάν
ούτι πουλί πεταμένο
-Ωπ! Ωπ!
Στο κατσαρό σου το μαλλί, ν' αμάν αμάν
θα ξενυχτήσω,καλέ, μιαν αυγή
-Ωπ!
Έχεις ελιές σαμιώτικες, αμάν αμάν
και νοστιμάδες χιώτικες
-Ωπ! Ωπ!
Έχεις ελιά στο μάγουλο, ν' αμάν αμάν
βαμμένη με το κάρβουνο
-Ωπ! Ωπ!
_________________________________________

Μια από τις πλέον αγαπημένες μελωδίες σε ζεϊμπέκικο ρυθμό, στην οποία προσάρμοσε παραδοσιακά δίστιχα ο σπουδαίος μπουζουκτσής Μανώλης Καραπιπέρης (με καταγωγή από τη Σάμο). Οι 7 μέχρι στιγμής γνωστές οργανικές εκτελέσεις της φανερώνουν και την εξάπλωσή της.
Παναγιώτης Κουνάδης, Τα ΡΕΜΠΕΤΙΚΑ, ένα ταξίδι στο λαϊκό τραγούδι των Ελλήνων.2010
-------------------------------------------------------------------------------------------
β) Μετά από μια σειρά αιτήσεων για την απόκτηση της αμερικανικής υπηκοότητας, υπέβαλλε την τελευταία στις 16/7/1938, σε ηλικία 54 ετών πια. Εκεί δηλώνει χήρος χωρίς παιδιά, και με εργασία ως εμπορομανάβης (επάγγελμα συνηθισμένο ανάμεσα στους Έλληνες μετανάστες εκείνη την εποχή). Είναι μετρίου βάρους και αναστήματος και έχει γκρίζα μαλλιά. Δύο εγγυητές φίλοι του υπογράφουν επίσης την αίτηση: Πρόκειται για τους John Arakelian (εμπορομανάβη) και Αντώνη Ξύδα (επιδιορθωτή-μάστορα). Το 1941 κατοικεί στην οδό 227 Εast 28th Street, New York, στην περιοχή του Manhattan, ενώ το κτήριο που διέμενε διατηρείται έως σήμερα. Δυστυχώς δεν εντοπίζεται η ημερομηνία θανάτου του, η οποία τοποθετείται με βεβαιότητα μετά το 1952.
Το όργανο με το οποίο ασχολήθηκε αρχικά ο Καραπιπέρης, πρέπει να ήταν το τσιβούρι. Είναι ένα είδος ταμπουρά διαδεδομένο στη Σάμο, καθώς και στα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου, τα μικρασιατικά παράλια, και τις περιοχές που βρίσκονται απέναντι από τη Σάμο, τα Σώκια και το Αϊδίνι.
Ενδιαφέρον ντοκουμέντο αποτελεί το απόσπασμα από άρθρο της εφημερίδας «Φως Σάμου», δημοσιευμένο στις 7 Μαρτίου του 1899, με τίτλο "Ανταπόκρισις εκ Μυτιληνών". Εκεί, το τσιβούρι (στο άρθρο αναφέρεται ως «τζιβούρι»), που περιγράφεται ήδη από τότε ως παλαιό όργανο, συγκαταλέγεται μεταξύ των οργάνων κατά τη διάρκεια γιορτής της περιόδου της αποκριάς στην περιοχή Μυτιληνιοί. Θα μπορούσαμε εδώ να παραλληλίσουμε τον ψαρά του άρθρου που παίζει το όργανο, με τον ομότεχνό του και επίσης αλιέα στο επάγγελμα, Καραπιπέρη. Οι αλιείς, έχοντας εύκολη πρόσβαση σε διάφορες περιοχές του Αιγαίου, συμπεριλαμβανόμενων και αυτών της Μικράς Ασίας, ερχόντουσαν σε άμεση επαφή και με τις εκάστοτε μουσικές παραδόσεις του κάθε τόπου. Δεν αποκλείουμε λοιπόν το γεγονός ο Καραπιπέρης σε μικρή ηλικία να έμαθε μεγάλο μέρος του ρεπερτορίου του από Έλληνες των μικρασιατικών παραλίων, το ίδιο διάστημα που επίσης διδάχτηκε την αλιεία (ίσως και το όργανο) από τον πατέρα του ή κάποιο μεγαλύτερό του.
Πολύ πιθανόν, να ήταν στην Αμερική η πρώτη φορά που ο Καραπιπέρης ήρθε σε επαφή με το σύγχρονο μπουζούκι, με μαντολινοειδή χαρακτηριστικά.
Ως ένας από τους παλαιότερους μπουζουξήδες που ηχογραφήθηκαν ποτέ, με τις λιγοστές του ηχογραφήσεις μεταξύ 1928-1929 διασώζει το ύφος και το ρεπερτόριο του μπουζουκιού κατά το 19ο αιώνα, αποτελώντας σημαντικότατο τεκμήριο για τον τρόπο εκτέλεσης του οργάνου κατά την πρώιμη εποχή του. Ένα στυλ παιξίματος που το βρίσκουμε άρρηκτα συνυφασμένο με τον τρόπο εκτέλεσης του ταμπουρά, δηλαδή το ελεύθερο παίξιμο των ανοιχτών χορδών ταυτόχρονα με τη μελωδική γραμμή. Αυτός ο τρόπος περιγράφεται σε διάφορες μαρτυρίες αυτής της εποχής και υπήρξε ο πιο διαδεδομένος κατά το 19ο αιώνα, ενώ καταγράφτηκε στις περισσότερες από τις πρώιμες ηχογραφήσεις του οργάνου.
Από συνομιλίες με παλαιότερους μουσικούς της Αμερικής, όπως ο Θανάσης Αθανασίου, αλλά και από αναφορές παλαιών μεταναστών μουσικών, όλοι τους αγνοούσαν την ύπαρξη του Καραπιπέρη αλλά και το γεγονός πως κάποιος είχε ηχογραφήσει με μπουζούκι σε δίσκους γραμμοφώνου ήδη από το 1929. Αυτό μάς οδηγεί στο συμπέρασμα πως ο ίδιος πιθανώς δεν βιοποριζόταν από τη μουσική, εξαιτίας ίσως του ιδιαίτερου ρεπερτορίου, αλλά και του χαρακτήρα του οργάνου του. Έτσι, πιθανώς να παρέμεινε μοναχικός εκτελεστής έως το τέλος της ζωής του, παίζοντας μόνο σε φιλικές μαζώξεις και στα στέκια των Ελλήνων μεταναστών.
Αποποίηση : Το βίντεο δεν προορίζεται για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων. Το ακουστικό περιεχόμενο δεν ανήκει σε εμένα δεν κάνω κέρδος από αυτό το βίντεο, δεν είμαι κύριος των πνευματικών δικαιωμάτων. Αυτό είναι καθαρά για διασκέδαση.