POChP - przyczyny, objawy, dieta

Описание: Film z serii "Dieta a zdrowie" z serwisu www.MEDface.tv.
Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc (POChP) jest chorobą, którą można i należy leczyć. Charakteryzuje się stałym, postępującym ograniczaniem przepływu przez drogi oddechowe, które wiąże się z permanentnym stanem zapalnym w drogach oddechowych w odpowiedzi na toksyczne cząstki i gazy. Zaostrzenia oraz inne choroby współistniejące wpływają na ciężkość przebiegu POChP u danych pacjentów. Jedną z głównych przyczyn tej choroby jest palenie tytoniu.
POCHP jest dziś czwartą, podczas gdy w 1990 r. była szóstą pod względem częstości przyczyną zgonów na świecie. Z roku na rok zachorowalność niestety wzrasta, powodując negatywne ekonomiczne i społeczne następstwa.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO):
• w 2004 r. 64 mln ludzi na świecie chorowało na POChP
• w 2005 r. z powodu POChP zmarło 5 mln osób, co stanowiło 5% zgonów
• 90% zgonów miało miejsce w krajach o niskim i średnim statusie ekonomicznym.
Szacuje się, że w Polsce POCHP występuje u 4 mln osób z czego leczeni są głównie Ci pacjenci, u których choroba jest w stadium ciężkim lub bardzo ciężkim.
Na leczenie chorób płuc przeznacza się obecnie 6% całego budżetu opieki medycznej Unii Europejskiej, a samo leczenie POChP pochłania 56% tych środków tj. 38,6 mld €.
Znaczenie odżywiania w POChP
Jednym z poważniejszych następstw choroby jest kacheksja (niedożywienie). Odpowiednia i zbilansowana dieta pomaga utrzymać wagę, a przez to zmniejsza ryzyko dalszych zaostrzeń. Pacjenci z POChP często jednak ograniczają przyjmowanie posiłków ponieważ męczą się podczas jedzenia. Narasta wtedy błędne koło:
Choroba - brak apetytu -- osłabienie organizmu - zaostrzenie objawów -- choroba (przedstawić na wykresie kołowym)
Obniża się w ten sposób skuteczność leczenia i wzrasta ryzyko zgonu. Aby zapobiec takim następstwom niezwykle istotne jest utrzymanie odpowiedniej masy ciała. Pewne zmiany w diecie mogą też stać się zbawienne w redukcji wydzieliny, zmniejszeniu częstości infekcji, poprawie kondycji fizycznej, a tym samym jakości życia.
Mając na względzie fakt, że chory z POChP cierpi często na brak apetytu z powodu męczenia się w trakcie jedzenia i duszności po posiłkach, potrawy dla chorego z POChP muszą być urozmaicone, smaczne, ale jednocześnie łatwe w przygotowaniu, aby chory miał możliwość przygotować je samodzielnie.
W POChP należy również pamiętać o znaczeniu zwiększonej pracy przepony. Z tego właśnie powodu zaleca się unikanie zbyt obfitych posiłków i wzdymających produktów, które unosząc przeponę ku górze znacznie utrudniając oddychanie.
Koncentrując się na odżywianiu chorzy z POChP powinni:
1) jadać małe ale częstsze posiłki, nawet do sześciu dziennie. Mniejsze posiłki są nie tylko mniej męczące dla chorego, ale również, mniejsza ilość pokarmu w żołądku ułatwia pracę przeponie. W celu ustalenia optymalnej diety wskazana może być konsultacja z dietetykiem.
2) jadać smaczne, urozmaicone ale łatwe do przygotowania posiłki o adekwatnej zawartości kalorycznej.
3) unikać produktów wzdymających, ciężkostrawnych, takich jak nasiona warzyw strączkowych (groch, fasola, bób), warzyw kapustnych (kapusta kalafior) i innych, które zwiększają ilość gazów w jelitach unosząc przeponę ku górze i nasilając jej pracę.
4) stosować leczenie farmakologiczne, tlenoterapię celem ułatwienia przyjmowania posiłków. Ułatwieniem bywa stosowanie wąsów tlenowych w trakcie jedzenia.
5) unikać jedzenia bezpośrednio przed snem. Ostatni posiłek należy jeść kilka godzin wcześniej, gdyż przepona w pozycji leżącej pracuje znacznie gorzej, a wypełniony żołądek prowadzi do duszności nocnych.
6) dbać o właściwą masę ciała stosując adekwatne diety aby utrzymać właściwy wskaźnik BMI (body mass index - pomiędzy 18,5 a 24,5).
7) stosować suplementy diety np.: Fresubin, Nutridrink, Nutrini, ProSure, Supportan w sytuacji, gdy zachodzi taka potrzeba.
8) utrzymywać organizm w jak najlepszej kondycji psychicznej i fizycznej. Ćwiczenia fizyczne poprawiają nie tylko wydolność ale wpływają korzystnie na apetyt.
9) dbać o stan uzębienia, a w razie potrzeby zastosować protezy.
Z uwagi na częstsze współwystępowanie osteoporozy pacjenci powinni spożywać produkty bogate w wapń. POChP i stan osłabienia występujący w tej chorobie może prowadzić bowiem do upadków i złamań patologicznych.
Należy pamiętać, że przy współistnieniu kilku poważnych chorób pogorszenie jednej zaostrza też pozostałe.
Odpowiedzi udzieli: dr Tadeusz Zielonka - Warszawski Uniwersytet Medyczny, dr Małgorzata Hadzik-Błaszczyk - Szpital Czerniakowski w Warszawie.
Film z serwisu MEDface.tv.