Mario Levi (1957-2024) anısına saygıyla // Deniz Yüce Başarır ile Kitapça

Описание: “İstanbul Bir Masaldı” 1999 yılında yayımlandığında çılgın bir rüzgâr estirmişti. Ben de o zamanlar televizyonda “Kitapça” adında bir programa başlamıştım, Mario Levi ile Tünel’de buluştuk. İlk tanışmamızdı. O romanını anlattı, azınlık olmaktan söz etti. “İki tür azınlık var romanda,” dedi, “etnik azınlıklar ve duygusal azınlıklar.”
‘Duygusal azınlık’ kavramı, o günlerde, 30’lu yaşlarının başındaki o genç kadına bugün 50’li yaşlarının sonunu süren kadına söylediğinden çok daha az şey söylemiş olsa da, akılda kalıcıydı. Mario da öyleydi: akılda kalıcı! İstanbul’a tutkun, edebiyat aşığı, üretken, dilbaz, yüreklendirici, anlayışlı, öğretmen ve hep öğrenci. Ben onu okurken bir sofrada gibi hissederdim kendimi. Daha önce tatmadığım lezzetlerle bezenmiş, uzun, kalabalık bir sofra. Çevresindekiler birbirleriyle sohbet ediyorlar. Sesler karışıyor birbirine, yemekler kendinden geçiriyor konukları… Her dinden, her kültürden, her kesimden, her dönemden insan şarap kadehlerini kaldırıp ‘dostluğa’ içiyor sanki. Farklılıklarını kutluyorlar… Ve İstanbul’u kutsuyorlar!
Uzun yıllar birlikte çalıştık. Her yeni kitaptan önce, “Mario bu sefer daha kısa yazdın değil mi?” diye sorardım yarı şaka, yarı ciddi. Çünkü kalemi akmaya başladı mı tutamazdı, bilirdim. Her zamanki hoşgörülü gülümsemesiyle bakardı bana ve söz verirdi: “Kısa yazdım ama bir daha sefere daha da kısa yazacağım”.
Zaten hep gülümserdi o.
Yayıncılık hayatımda karşısında gözyaşı döktüğüm, dökebildiğim tek yazardır Mario. Bir alışveriş merkezinin üst katındaki kahvecide, yayınevinden ayrılmaya karar verdiğini söylediğinde tutamamıştım kendimi. Hak vermiştim ona, hem de canı gönülden. Ve onun sıcaklığına güvenim o kadar tamdı ki, salıvermiştim gözyaşlarımı. İşte böylece iş hayatında yollarımız ayrıldı ama sohbetlerimiz daha da koyulaştı sanki. Her karşılaşmamızda içten bir muhabbete dalardık. Çünkü o hep içtendi, sıcaktı; yanında kurumsal kimliğini bir köşeye bırakıp ağlanabilecek kadar ‘insan’dı.
Mario Levi, bu ülkenin önemli edebiyat insanlarından biriydi. Sadece yazdıkları, yetiştirdikleri ya da adanmışlığıyla değil, ayrıştırmaktan değil birleştirmekten yana oluşuyla da değerliydi. Bugün hızla kaybettiğimiz değerlerin bir timsaliydi sanki. Onu bir insan olarak özleyeceğim ve onu kaybetmek çok canımı acıtıyor ama sadece ona değil, temsil ettiği eşitlikçi, olumlu, renkli kimliğin kaybına da ağıt yakıyorum bugün.

#denizyücebaşarır #mariolevi #istanbulbirmasaldı