Mevlana ve Ahi Evran/Nasreddin Hoca Mücadelesi - Prof. Dr. Mikail Bayram

Описание: Mevlana ve Ahi Evran/Ahi Evren (Nasreddin Hoca - Hâce Nasirü'd-dîn Mahmud) Mücadelesi
Prof. Dr. Mikail Bayram

Mizah hayatımızın kahramanı Nasrettin Hoca'nın öldürüldüğü iddia edildi. Üstelik hoşgörü ve sevgi timsali olarak lanse edilen Celaleddin Rumi tarafından.

Doğu-Batı dergisi tarafından hazırlanan “Halil İnalcık Armağanı 2” adlı derlemede bu konuda bir yazı yer alıyor. Yazıyı yazan Prof. Mikail Bayram. Selçuk Üniversitesi Tarih Bölümü öğretim üyesi olan Prof. Bayram’ın tespitlerine göre latifeleriyle ünlü Hoca Nasrettin; devlet adamı, düşünür ve yazardır. Aynı zamanda vezirlik, kadılık da yapmış ve 25 dolayında eser vermiştir ancak Anadolu’yu işgal ederek Selçuklu Devletini hakimiyetleri altına alan Moğollara ve Moğol yanlılarına karşı cihad başlattığı için bu tarafları unutturulmuş, günümüze ancak latifeleriyle ulaşmıştır.

Hoca (Hace) Nasrettin, kitaba göre, erotik hikayelerle dikkat çeken Mesnevi'nin yazarı Mevlana Celaleddin Rumi’ye karşı da mücadele etmiş. Nisan 1261 (659) tarihinde Kırşehir’de Mevlana’nın oğlu Alaaddin Çelebi ile birlikte katledilmiştir.

Mevlana oğlunu, Hoca’dan ayrılmadığı için evlatlıktan reddetmiştir. Selçuklu Hükümdarı İzzettin Keykavus’un vezirliğini yapmış olan Hoca, Kırşehir’de Moğol yanlısı iktidara karşı bayrak açar. İsyanı bastırmaya Mevlana’nın müritlerinden Cacaoğlu Nureddin memur edilir. Cacoğlu Kırşehir’de tüm isyancıları kılıçtan geçirerek katleder. Nasrettin Hoca ile Mevlana’nın oğlu Alaaddin, bu katliamda öldürülürler.

Siyaseten karşı kutuplarda yer aldıkları gibi felsefede de ayrı taraflarda yer alır Mevlana ile Hoca Nasrettin. Mevlana hakikati bulmada aşk ve sevgiyi ölçü alırken, Nasrettin aklı ve araştırmayı esas alır.

Prof. Mikail Bayram, Nüve Yayınları'ndan 'Sosyal ve Siyasi Boyutlarıyla Ahi Evren-Mevlana Mücadelesi' adlı kitabında Mevlana ile Nasreddin Hoca'nın birbirlerine düşman olduğunu öne sürüyor.

Prof. Bayram, iki alim arasındaki gerginliğin temelini şöyle anlattı: Mevlana bir Moğol ajanıydı. Mevlana'ya maaş bile bağladılar. Türkmen çocuğu olan Nasreddin Hoca ise Moğolların Anadolu'yu hâkimiyet altına almalarına karşı direndi.'

Düşmanlığın beyitlere taşındığını da ileri süren Bayram, şu örnekleri verdi:

Mevlahu Celaleddin:

'Ey eli ayağı olan Hoca, kaza ve kederle ayağın kırılmıştır.Sen çok gönüller kırdın, cezan karşına çıktı ve belanı buldun!'


Şehid (inşallah) Nasreddin Hoca:

'Ey ekşi suratlı. Arkamdan aleyhime kötü sözler demişsin.Kerkesin (Akbaba) ağzı daima necis (pis) kokar.'


Bayram, iddilarını şöyle sürdürdü:


"Kaynaklara göre Mevlana, Hoca'yı cinsi sapıklıkla suçladı. Hoca'nın çocuğu olmadığı için Mevlana ve çevresi onunla alay etti, hadımlık ve eşcinsellikle suçladı. Hatta Mevlana, Divan-ı Kebir'inde Nasreddin Hoca'ya 'Zürrriyetsiz' diye hitap etti. 1261 yılında Ahilerin başında bulunan Nasreddin Hoca, Moğol yanlısı kukla Selçuklu yönetimine karşı isyan başlattı. Selçuklular'da Mevlana'nın müridi olan komutan Cacaoğlu Nureddin'i görevlendirdi. Nureddin, Mevlana'dan da izin aldı ve Hoca'yı öldürdü."