Quo vadis Homo? Dokąd idziesz człowieku? – III spotkanie w ramach cyklu Akademia Myśli i Dialogu

Описание: 19 lutego 2026 roku w auli Małopolskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli w Krakowie przy ulicy Lubelskiej 23 odbyło się kolejne spotkanie z cyklu Akademia Myśli i Dialogu. Temat debaty: Quo vadis Homo? Dokąd idziesz człowieku? – o kierunkach rozwoju cywilizacji. W dyskusji wzięli udział:

Prof. dr hab. Andrzej Zybertowicz – socjolog, publicysta, profesor nauk społecznych, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Staże badawcze na uniwersytetach w Oksfordzie, Cambridge, Sydney i Ann Arbor. Współautor takich książek jak m.in. „Transformacja podszyta przemocą. O nieformalnych mechanizmach przemian instytucjonalnych”, „Samobójstwo Oświecenia. Jak neuronauka i nowe technologie pustoszą ludzki świat” oraz „Cyber kontra real. Cywilizacja w techno-pułapce”.

Dr Franciszek Rakowski – fizyk, kognitywista, specjalista w dziedzinie sztucznej inteligencji. Pracownik naukowy Uniwersytetu Warszawskiego oraz specjalista w Instytucie Sztucznej Inteligencji w centrum badawczo-rozwojowym Samsung Electronics. W Centrum Myśli Jana Pawła II organizuje debaty poświęcone zagadnieniom z pogranicza dyscyplin naukowych i tradycji światopoglądowych. Tematy zainteresowań: filozofia nauki, w szczególności nauki przyrodnicze, dyskurs nauka i wiara, sztuczna inteligencja, transhumanizm, filozofia umysłu.

Jakub Moroz – dziennikarz, zajmujący się kulturą i krytyk teatralny, związany w przeszłości z redakcją kwartalnika Klubu Jagiellońskiego „Pressje”, w latach 2015-2017 wicedyrektor TVP Kultura, gdzie współprowadził i prowadził programy: „Tanie Dranie”, „Dranie w kinie”, „W powiększeniu” i „Rozróby u Kuby”.

Współczesna debata nad kierunkiem rozwoju gatunku ludzkiego wskazuje na bezprecedensowy splot zaawansowanych technologii i radykalnych przemian kulturowych, które wspólnie redefiniują istotę człowieczeństwa. Centralnym punktem tego dyskursu jest przenikanie się transhumanizmu, sztucznej inteligencji oraz idei płynności tożsamościowej, co prowadzi do zakwestionowania biologicznego determinizmu.
Transhumanizm – wspierany przez przełomowe osiągnięcia w dziedzinie interfejsów mózg-komputer oraz inżynierii genetycznej – przestaje być jedynie teorią, oferując realne narzędzia do modyfikacji ciała i umysłu, podczas gdy wszechobecna sztuczna inteligencja zmusza do ponownego zdefiniowania ludzkiej unikalności i inteligencji.
Jednocześnie genderyzm, poprzez dekonstrukcję biologicznych ram płci oraz ich tradycyjnych ról, wpisuje się w szerszy nurt dążenia do całkowitej autonomii jednostki – także względem uwarunkowań fizycznych i społecznych. Zjawiska te, analizowane łącznie, sugerują, że ludzkość wkracza w erę posthumanizmu, w której granica między tym, co naturalne, a tym, co zaprojektowane, ulega ostatecznemu zatarciu, stawiając przed społeczeństwem fundamentalne pytania o etykę, solidarność oraz przyszłość naturalnej biologii w świecie zdominowanym przez algorytmiczną optymalizację.
Obecnie instytucje edukacyjne odchodzą od pruskiego modelu dyscypliny i standaryzacji na rzecz ekosystemów opartych na technologiach adaptacyjnych. Proces kształcenia przesuwa się z „przyswajania wiedzy” w stronę „zarządzania procesami poznawczymi”. Czy szkoła stanie się instytucją kształtującą Homo Technologicus – osobę, która nie konkuruje z maszyną, ale potrafi nią sterować, zachowując przy tym unikalne ludzkie cechy, takie jak empatia i intuicja moralna?