Cinsi xəstəliklərin gizli əlamətləri

Описание: Hansı infeksiyalar evlilik öncəsi xüsusilə təhlükəlidir?
Bizdə əksər kişilər evliliyə qədər bir neçə dəfə təsadüfi cinsi əlaqədə olurlar. Bu gün də bu cür cinsi əlaqələrlə yayılan infeksiyalar sürətlə artmaqdadır. Bu infeksiyalar sırasında ureaplazma, mikoplazma, xlamidia kimi gizli gizli yaşayan hüceyrədaxili parazitlər, - hansı ki, hüceyrələrdə mübadilə proseslərini pozur, iltihaba yol açır. Bu da gələcəkdə sonsuzluğa, cinsi zəifliyə gətirib çıxara bilir.
Bundan başqa bir sıra infeksiyalar var ki, bəlirtiləri açıq şəkildə görünür. Trixomonada, qonorreya, xlamidioz kimi infekdiyalar uretrit, prostatit, vezikulit kimi xəstəliklərlə özünü daha tez göstərir.
Sadaladağımız infeksiyalar cinsi yolla yoluxub, сinsi orqanlarda fəsadlar törədən infeksiyalardır, ancaq digər orqanlarda da fəsadlara yol açan infeksiyalar da vardır ki, bunlar daha təhlükəlidir. Bunlar sistematik şəkildə, bütün orqanizmdə probelmlər yaradır. Bu infeksiyalara Hepatit B, Hepatit C, Siflis və HİV (İnsan İmmun Çatışmazlığı) viruslarını aid etmək olar. Hepatitlər və HİV virus xəstəlikləridir, Siflis isə spiroxeta adlanan mikrobların törətdiyi xəstəlikdir. Mütləq hər bir kişi və qadın bu qan muayinəsi ilə 4 infeksiyadan müayinə olunmalıdır. Bundan əlavə, cinsi yoldan götürülən plazma – şirənin (yaxma) müayinəsi də yuxarıda adını çəkdiyimiz infeksiyaların olub-olmamasını da aşkarlamağa imkan verir.
Bəzən sual yaranır ki, bu qız uşağıdır, cinsi əlaqəyə girməyibsə, Hepatit B, C, siflis kimi infeksiyalar bunda ola bilməz – amma bu, heç də belə deyil. Bildiyimiz kimi, tibbi prosedurlar, mannikür-pedikür əməliyyatları, diş müalicələri, bərbərlərdə prosedurlar qeyd etdiyimiz virusların yayılmasına real şərait yarada bilər. Odur ki, heç kim sığortalanmayıb, bu infeksiyalar həm cinsi, həm də parenteral yolla yoluxur – belə deyək, qan və selikli qişalardan alınan mayelərin hesabına da yoluxma ola bilər.
Süzənək xəstəliyində immunitet yaranmır. Bu xəstəlik irsi deyil və hər bir insan bir neçə dəfə xəstəliyə tutula bilər. İnkubasiya dövrü 3—5 gün-dür. Sidik-cinsiyyət orqanlarının selikli qişasına düşmüş qonokokk tez bir zamanda çoxalaraq iltihabi proses yaradır. Bu da iltihabi infiltrata, irinli ifrazata səbəb olur. Xəstəlik uzun müddət davam etdikdə infiltrat çapıqlaşır, nəticədə sidik kanalı daralır. Çapıqlaşma kişilərdə xaya artımlarında, qadınlarda isə fallop borularında keçməzliyə səbəb olur, bu da sonsuzluqla nəticələnir. Xəstəlik oynaqların, sinir sisteminin zəifləməsinə səbəb olur. Düzgün müalicə aparılmadıqda, yaxud rejim gözləmədikdə, xəstəlik xroniki hala keçir. Alkoqolun təsirindən, ədviyyatlı, turşulu, duzlu qidalardan proses daha da kəskinləşir. Kişilərdə süzənək qonokokklar əvvəlcə uretranı zədələyir. 3—5 gündən sonra kəskin iltihab (uretrit) törənir. Xəstəlik qaşınma, göynəmə, siyimə zamanı ağrı və sidik kanalından irinli ifrazatın axması ilə başlayır. Uretranın xarici dəliyinin dodaqcıqları ödemləşir. Xronik uretrit spirtli içkilərin, cinsi əlaqənin təsirindən kəskinləşə bilər. Diaqnoz laboratoriya müayinəsinə əsasən qoyulur. Süzənək sidik kanalının çapıqlı daralması, parauretral yolların, xaya artımının (epididimit), toxum kisəsinin iltihabı, prostat vəzinin kəskin və xronik iltihabı və s. ağırlaşmalar verə bilər. Hər iki xaya artımının zədələnməsi sonsuzluqla nəticələnir. Qadınlarda süzənək çox nəzərə çarpmadan, süst davam edir və ağrı hissi törətmir, 2—3 həftə gizli davam edir; heç bir əlaməti olmadığından xəstə qadınlar həkimə müraciət etmirlər, infeksiya mənbəyi kimi sağlam adamları yoluxdururlar. Qadınlarda süzənəyin iki növü: sidik-cinsiyyət orqanlarının aşağı şöbənin süzənəyi (uretranın, uşaqlıq boynu kanalının, bartolin vəzilərinin, düz bağırsağın zədələnməsi) və qalxan süzənək (uşaqlıq çisminin, uşaqlıq borularının, yumurtalıqların və kiçik çanaq peritonunun zədələnməsi) ayırd edilir. Aşağı şöbənin süzənəyində siyimə zamanı göynəmə və sancı, sidiyin tez-tez xaric olması və s. müşahidə olunur. Uşaqlıq boynu zədələndikdə qadından pis iyli, irinli-selikli və bəzən qan qarışmış ifrazat gəlir, qarnın aşağı hissəsində ağrılar törəyir, uretranın dəliyi qızarır, ödemləşir. Uşaqlıq boynundan irinli-qanlı ifrazatın axması düz bağırsağın süzənəyinə səbəb ola bilər. Diaqnoz laboratoriya müayinəsinə əsasən qoyulur.