stare grody północnego Mazowsza: Stupsk i Nasielsk

Описание: #archeologia #historia #polska #dronevideo #zlotuptaka #mazowsze #podróże

📜 Spis:
0:00 - 1:59 - Stupsk
2:00 - 3:28 - "Kopiec" w Nasielsku

📜 historia:

Stupsk:
Założenie powstało w początkach wieku XI i jego powstanie należy łączyć z działalnością pierwszych Piastów, którzy poprzez rozbudowę sieci nowych grodów stopniowo umacniali swoją władzę na Mazowszu. Jak ustalili archeolodzy, po przeprowadzeniu badań wykopaliskowych w roku 1967, gród i przylegająca do niego osada w okolicach dzisiejszego Stupska funkcjonowały krótko, do XII wieku. Obiekt położony jest pośród podmokłych łąk i w przeszłości również wykorzystano tę charakterystykę terenu, by poprawić walory obronne założenia. Gród otoczony był wałem kamienno-ziemnym. Średnica całego założenia to ok. 80 metrów, a majdanu - ok. 40 metrów. Dodatkowo obiekt otoczony był fosą wypełnioną wodą. Wjazd na teren grodu znajdował się w części południowej. Archeolodzy odnaleźli na majdanie fragment półziemianki z kamienną podłogą oraz pozostałości przylegającego do niej pieca kopułowego. Nie jest znana historia upadku grodu. Prawdopodobnie został on opuszczony w związku z rozwojem osadnictwa w bardziej dogodnej lokalizacji, ok. 2 km na wschód od dawnego grodu, która w tzw. "falsyfikacie mogileńskim" datowanym na rok 1155 wymieniona zostaje jako Stupsk (w formie "Stolpzco"). Stary gród mazowiecki zachował się do dziś w dobrej kondycji, z czytelnymi wałami o wysokości ok. 3 metrów.

Nasielsk:
Gród zwany przez lokalną ludność "Kopcem" zlokalizowano pośród bagnistych łąk w dolinie strugi Nasielnej, na jej prawym brzegu. Na podstawie badań archeologicznych ustalono, iż teren przyległy do grodziska był zasiedlony już w VII wieku, a sam gród powstał w latach 60. X wieku. Pierwsze założenie otoczone było kamienno-ziemnym wałem o szerokości 2,5 metra. Średnica pierwszego grodu wynosiła 35 metrów. Budowa umocnionego obiektu była konsekwencją wzrostu osadniczego lokalnych mazowieckich wspólnot plemiennych. Wynikała ona również z zagrożenia, jakim była rosnąca w szybkim tempie organizacja państwa pierwszych Piastów. Pomimo to, obiekt został wkrótce (po kilku/kilkunastu latach od wybudowania) zdobyty i zniszczony, właśnie w wyniku działań wojennych i ekspansji piastowskiej. W przeciwieństwie jednak do innych założeń grodowych północnego Mazowsza, Nasielsk został przez Piastów ponownie wykorzystany. Gród został rozbudowany i funkcjonował w kolejnych wiekach jako centrum administracji państwowej. Zasadniczy koniec eksploatacji terenów dawnego grodu nadszedł dopiero u schyłku wieku XIII. Obecnie "Kopiec" znajduje się w północno-wschodniej części miasta i ma średnicę ok. 85 metrów (majdan - ok. 45 metrów). Lokalizacja pośród łąk i nieużytków ułatwia jego badanie przez archeologów.