Nasih ve Mensuh | Ulumu'l Kur'an 24 | Halis Bayancuk Hoca

Описание: Nasih ve Mensuh | Ulumu'l Kur'an 24 | Halis Hoca (Ebu Hanzala)

Diğer sosyal medya hesaplarımızdan yayınlamadığımız özel paylaşımlarımızdan güncel olarak haberdar olmak için linke tıklayarak WhatsApp hattımıza abone olabilirsiniz; https://bit.ly/2xHiHzN

Ulumu'l Kur'an'ın incelemiş olduğu nasih ve mensuh ne demektir?
Lugatta nesh iki anlama gelmektedir:
1. anlamı bir şeyi bir yerden bir yere nakletmek
2. anlamı bir şeyin bir şeyi gidermesi, izale etmesi

Şeriat nesh nedir?
Şeriatte nesh, sonradan gelen bir delilin önceden hükmü sabit olan bir delili, hükmü ortadan kaldırması anlamına gelir. Şeri bir hükmün sonradan gelen bir delil ile ortadan kaldırılmasıdır. Önce Allah (cc) bir hüküm indiriyor. Ardından başka bir hüküm indirerek önceki hükmü geçersiz kılıyor, ortadan kaldırıyor. Bunun delili Bakara suresi 106. ayettir.

Biz bir ayeti neshettiğimizde ya da unutturduğumuzda, ondan daha hayırlısını ya da bir benzerini (onun yerine) getiririz. Allah’ın her şeye kadîr olduğunu bilmez misin? (2/Bakara, 106)

Ayrıca Allah (cc) Nahl suresi 110. ayette de şöyle buyurmaktadır.
Biz bir ayeti başka bir ayetle değiştirdiğimizde elbette, Allah ne indirdiğini en iyi bilendir derler ki: “Sen ancak bir müfterisin!” (Hayır, öyle değil!) Bilakis, onların çoğu bilmiyorlar. (16/Nahl, 101)

Demek ki Allah (cc) bazı ayetleri nesh ediyor, bazı ayetleri unutturuyor, bazı ayetleri ise değiştiriyor. Niçin Allah (cc) böyle bir şey yapmaktadır? Bu O'nun bildiği ve kulları için takdir ettiği bir hikmetten dolayıdır. Bu sebepler çok çeşitli olabilir.

1. Bazen Allah (cc) kullarını alıştırmak ister. Kullarını zorlamak istemez. Yavaş yavaş, alıştıra alıştıra, kademe kademe bir hükmü değiştirir. İçkinin haram kılınması, zekatın farz kılınması gibi.

2. Bazen Allah (cc) kullarını imtihan etmek ister. Kimin Allah'a teslim olup olmadığını görmek ister. Enfal suresinde Allah (cc) şöyle buyurmaktadır:

Sizden sabırlı yirmi kişi, (onlardan) iki yüz kişiyi yenilgiye uğratır. Sizden yüz kişi olursa, kâfirlerden bin kişiyi yenilgiye uğratır. Bu, onların anlamayan bir topluluk olmalarındandır. (8/Enfâl, 65)

Şimdi, Allah (yükünüzü) hafifletti ve sizde zayıflık olduğunu bildi. Sizden sabırlı yüz kişi, (onlardan) iki yüz kişiyi yenilgiye uğratır. Sizden bin kişi, onlardan iki bin kişiyi Allah’ın izniyle yenilgiye uğratır. Allah, sabredenlerle beraberdir. (8/Enfâl, 66)

Savaş sırasında 1/10 oran var iken daha sonra Allah (cc) bunu 1/2 olarak değiştirmiştir.

3. Bazen Allah (cc) zor olanı, ağır olanı rahmeti ile kulları üzerine hafifletmek ister:

"Ey iman edenler! Resûl’e gizli olarak (bir müşkülünüzü arz edeceğinizde), konuşmanızdan önce sadaka verin..." (58/Mücadele, 12)

Gizli konuşmalarınızdan önce sadakalar verecek olmaktan dolayı korktunuz mu? Madem ki yapmadınız, Allah tevbenizi kabul etti. (O hâlde) namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin, Allah’a ve Resûlü’ne itaat edin. Allah, yaptıklarınızdan haberdardır. (58/Mücadele, 13)

Selef alimlerinin yanında ise neshin kapsamı çok geniştir. Ham, has, mücmel, mübeyyen, mutlak, mukayyed, zahir, muevvel bütün bunların hespine selef alimleri nesh demektedir. Yeter ki bir açıklama olsun, bir kayıt olsun, iki nas bir arada alınmadan anlam tam anlamıyla ortaya çıkmıyorsa tüm bu işlemlere nesh demektedirler. Çünkü birinci nas ancak ikinci nas ile yan yana geldiği zaman anlaşılmaktadır.

Kur'an-ı Kerim'e bakıldığı zaman nesh edici delil umumen/her zaman nesh ettiği delilden sonra gelir. Tertip yönünden bu şekildedir. Mensuh olan delil her zaman önce gelir, nasih sonrasında gelir. Bunun bir kaç tane istisnası vardır. Mensuh sonra gelmiş nesh edici ayet önce gelmiştir:

1. İddet ayetidir. (2/Bakara, 234)
2. Ahzab suresindeki 'Sana kadınlar helal olmaz' ayetidir. Ahzab suresi 50 ve 52. ayetler lakin bu kısım ihtilaflıdır.

Bu iki ayet hakkında elimizde nakil vardır.

İddet ayeti:
"Sizden vefat edip geride eş bırakanların kadınları, dört ay on gün müddetince iddet beklerler...". (2/Bakara, 234)

"Sizden vefat edip geride eş bırakanlarınız, bir yıl boyunca (geride kalan kadınları) faydalandıracak ve evlerinizden çıkarmayacak şekilde onlara vasiyet bırakın..." (2/Bakara, 240)

Kanalımıza Destek Olmak İçin;
https://bit.ly/2MCiNmM

Tevhid Dersleri Kanalı için;
https://bit.ly/2K8UdYy

Tevhid Meali İçin:
https://tevhidmeali.com/

Bütün Videoları İzlemek İçin;
https://tevhiddersleri.org/

Dergilerimiz ve Kitaplarımıza Ulaşmak İçin:
http://tevhiddergisi.org/

İletişim:
+90 535 766 45 45

Şeri sorularınızı [email protected] mail adresi üzerinden sorabilirsiniz.

#NasihMensuh #Kuran #Usul