ΣΤΗ ΧΙΜΑΡΑ ΒΓΑΙΝΕΙ Ο ΗΛΙΟΣ - Χιμάρα Βορείου Ηπείρου

Описание: Ιστορικό, παραδοσιακό τραγούδι από τη Χιμάρα της Βορείου Ηπείρου, τραγουδισμένο με το τοπικό, μουσικό, πολυφωνικό ιδίωμα της περιοχής. Το τραγούδι αναφέρεται στον Χιμαριώτη ήρωα Σπύρο Σπυρομήλιο και την ηρωική του δράση στην περιοχή της Χιμάρας και στα επτά ελληνικά χωριά της περιοχής: Παλάσα, Δρυμάδες, Βούνο, Πύλιουρη, Κηπαρό, Κούδεσι, Λιάτες ή Ηλίας.

Ο Σπύρος Σπυρομήλιος (1864 - 19 Μαΐου 1930) ήταν Έλληνας αξιωματικός της χωροφυλακής και βουλευτής. Διακρίθηκε για τη συμμετοχή του στον ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, τον Μακεδονικό Αγώνα, τους Βαλκανικούς Πολέμους και τον Βορειοηπειρωτικό Αγώνα.
Γεννήθηκε το 1864 στη Θήβα, αλλά καταγόταν από παλιά, ιστορική οικογένεια της Χιμάρας. Πολέμησε στον πόλεμο του 1897, στον Μακεδονικό Αγώνα καθώς και στους Βαλκανικούς Πολέμους.
Το ημερολόγιο έγραφε 5 Νοεμβρίου 1912 και ο Σπύρος Σπυρομήλιος από την Κέρκυρα όπου βρισκόταν αποβιβάστηκε στη Χιμάρα μαζί με εθελοντές Χιμαριώτες και Κρήτες πολεμιστές. Κατάφερε να απελευθερώσει τη Χιμάρα, μαζί με όλα τα επτά χωριά της και να τα κρατήσει υπό την κυριαρχία του - παρά τις αλβανικές επιθέσεις - έως τις αρχές του 1913 που ο ελληνικός στρατός έφτασε θριαμβευτής στη Χιμάρα.

Μολονότι, οι Μεγάλες Δυνάμεις αποφάσισαν να δοθεί η Βόρεια Ήπειρος στην Αλβανία, από την πλευρά του ο Σπυρομήλιος, τον Ιανουάριο του 1914 έστειλε τηλεγράφημα διαμαρτυρίας στην ελληνική κυβέρνηση τονίζοντας την έντονη δυσαρέσκεια της ελληνικής μειονότητας για την απόφαση να αποσυρθούν οι ελληνικές δυνάμεις από την περιοχή. Περαιτέρω, στις 9 Φεβρουαρίου 1914, αρνήθηκε να αποχωρήσει από τη Χιμάρα με αποτέλεσμα ο στρατηγός Παπούλας να διατάξει τη σύλληψή του. Την ίδια ημέρα ο Σπυρομήλιος ενημέρωσε με κρυπτογραφημένο τηλεγράφημα τους μητροπολίτες Βασίλειο Δρυϊνουπόλεως και Σπυρίδωνα Βελλάς και Κονίτσης για την πρόθεσή του να κηρύξει την αυτονομία της Χιμάρας και τους κάλεσε να πράξουν το ίδιο στις περιοχές τους, γεγονός που συνέβη στις 10 Φεβρουαρίου. Έπειτα προσχώρησε στην προσωρινή Κυβέρνηση της Βορείου Ηπείρου που ορίστηκε στο Αργυρόκαστρο την 17 Φεβρουαρίου 1914 ως γενικός αρχηγός Χιμάρας.

Το αυτονομιστικό κίνημα των Ελλήνων της Βορείου Ηπείρου απέτυχε και ο Σπύρος Σπυρομήλιος που πέθανε στις 19 Μαΐου 1930 τάφηκε στην Αθήνα και όχι στην πατρίδα του Χιμάρα, όπως επιθυμούσε (επειδή το αρνήθηκε η αλβανική κυβέρνηση).

--- Η μεγάλη του γενναιότητα και η αυτοθυσία του έγιναν τραγούδι από τους κατοίκους της Χιμάρας, το οποίο είναι γνωστό μέχρι και σήμερα.
---Το ημερολόγιο απελευθέρωσης της Χιμάρας έγραφε 5 Νοεμβρίου 1912
--- Δίσκος: [1995] "ΠΟΛΥΦΩΝΙΚΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΗΠΕΙΡΟΥ"
Επιμέλεια: Μενέλαος Ζώτος, Κώστας Λώλης, Παναγιώτης Τζώκας
Έκδοση: Ίδρυμα Βορειοηπειρωτικών Μελετών
Ιωάννινα: 1995
Το παρόν άσμα τραγουδούν κάτοικοι της Χιμάρας Βορείου Ηπείρου


Οι στίχοι:
Στη Χιμάρα βγαίνει ο ήλιος,
αρχηγός ο Σπυρομήλιος.
Τα παπόρια είχανε 'ράξει,
βγάζαν το στρατό με τάξη.
Σπυρομήλιος κάνει μάχη,
με τον Καπετάν Τσουλάκη,
Κρητικοί και Χειμαριώτες
και καμπόσοι Πυλιουριώτες
Αρχηγός είχε διατάξει
την Τουρκιά να υποτάξει.