Gurk olan tavuğu kuluçkaya yatırma - Civciv çıkarma

Описание: Kuluçkaya kabiliyetli tavukları seçmeli
İnsanlar yumurtaları aldığı için evcil tavuklarda kuluçkaya yatma içgüdüsü biraz körelmiştir. Yeniden canlandırmak gerekiyor. Bunun için uygun bir tavuk seçmelidir. Genetik yapısı yozlaşmış aylarca devamlı yumurtlayan tavuklardan değil, yumurtlama dönemleri birkaç haftada biten, yumurtlamaya birkaç hafta ara veren tavuklardan seçmek gerekir. En iyileri eti için yetiştirilendir. Bir de dövüş horozu meraklılarının iftiharla yetiştirdikleri Hint tavukları yaz kış kuluçkaya yatabilir.

Kuluçkaya yatma içgüdüsünü canlandırmak
O tavuğun diğer tavuklardan ayrı özel bir kümesi ve folluğu olmalı. Hem tavuğunuz size yabancılık duymamalı. Elinizden yem yemeye alıştırın bunu sık sık yapın. Kümesine sizden başka insan ve kedi, köpek yaklaşmamalı ki yuvası olan kümesinde sadece sizi dost bilmeye zar zor alışmış tavuk, kümesinin sadece kendisine ait olduğunu ve güvenli olduğunu anlayabilsin. Yaptığı yumurtaları almamalısınız. Alacaksanız her defasında gerçeğinden ayırt edilemeyen sahte yumurtalar koyun. Zamanla sayısı artan yumurtalar ve “güvenli” yuvası tavuğun içgüdülerini harekete geçirecektir.

Tavukların doğa hasreti ve gurk olamamaları
Tavukların gurk olamamalarında en önemli etken içgüdülerine uygun yani doğal ortamlarındaki gibi bireysel özel yumurtlama yerinin olmayışıdır. Devamlı diğer tavuklarla aynı yere yumurtlama zorunda olması ve yumurtalarının elinden alınıp yok olup gitmesi tavukların çok da sevdiği bir şey değildir.

Nitekim bazı tavukların kümese değil de çevrede bulabildiği, güvenli sandığı bazı yerlerde eşinerek hafif bir çukur kazarak orayı yumurta deposu gibi kullandıklarına birkaç defa şahit olmuştum.

Çocukluğumda bir arkadaşımın bahçesine yan bahçeden gelen kümes tavuklarından bir tavuğun kuytu bir köşedeki bir çalının dibinde 10 tane kadar yumurta biriktirdiğini görmüştük.

Tertemiz kümesi varken boş bir arsadaki mağara gibi bir yere yumurtalarını bırakan bir tavuğa da şahit olmuşumdur.

Bir akrabamın anlattığı eski bir olay:
Bu kadın küçük bir çocukken ailesiyle beraber Mersin’in bir köyünde yaşarmış. Bir gün tavuklarından biri kaybolmuş. Haftalar sonra görmüşler ki o kayıp tavuk peşinde bir sürü civcivlerle çıkıp eve dönmüş! Çevrede açıklık yerlerde maki denen çalılıkların dibinde güvenli bulduğu bir yerde yumurtalarını biriktirip kuluçkaya yatmış olmalı.

Peki, tavuklar niçin böyle yaparlar?
Kabul etmeliyiz ki guruplar halinde yaşayan martı gibi kuşlar dahi aynı folluğu paylaşmazlar. Her dişi kuş kendi yuvasına sahiptir. İşte bu yüzden, kümeslerde ortak folluk kullanmak zorunda kalan ve yumurtaları alınan tavukların içgüdüleri gurk olma özelliğine yönelemiyor.

Doğal ortamda tavuklar toprağa çukur kazarak yumurtalarını orada biriktirirler. Yani yabani tavuk folluğu hiç de insanların hazırladığı folluk gibi değildir. Kuş yuvası gibi yüksekte değildir, yerdedir. Öyleyse folluk kümesin içinde, tavuğun ayak bastığı zeminle aynı seviyeden biraz aşağıda olmalı. Kümes biraz genişçe olmalı. Folluğun kümesin giriş kapısından uzakta, köşede olmasına dikkat edilmeli:
Yerde kazılmış bir çukur.. içine saman doldurulmuş; bu saman ise kısa kırpık saman değil, kuru uzun otlardan olması daha iyi olur. Tavuk oturduğu zaman çevresini kapatacak, sıcak tutacak gibi çukur ile uyumlu olmalı. Folluğun üstü kapalı olmamalı ama kuru dal parçaları sık birleştirilmiş olup folluğun bir yanından başlayıp üstünden geçerek duvara dayalı bulunmalı. Yani tavuğun oturduğu alan üstten dalların kapattığı üçgen şeklinde olacak. Tavuk sanki doğal ortamda gizli, güvenli bir yer bulmuş gibi bir hisse kapılsın. Kümese fare, yılan gibi hayvanların girememesi için her önlemi almalısınız.