Συντέκ’σσα Ματσουκάτ’σσα - Τσαχουρίδης Ματθαίος [Επιτραπέζιος σκοπός περιοχής Κρώμνης του Πόντου]

Описание: Η πρώτη ημέρα λήξης των μέτρων της καραντίνας κατά του κορονοϊού με βρήκε παρέα με τον δάσκαλο της ποντιακής λύρας Παναγιώτη Ασλανίδη. Ήταν η μεγαλύτερη και η πιο ευχάριστη έκπληξη. Τον ευχαριστώ πολύ για τις συμβουλές του. Να τον τιμούμε όλοι μας γιατί είναι ένας ξεχωριστός μουσικός που έχει γράψει τη δική του ιστορία στην ποντιακή μουσική! Τιμούμε όλοι μας και τον αξεπέραστο "Πατριάρχη" της ποντιακής λύρας Γώγο Πετρίδη. Χάρη σε αυτόν και στην θαυμαστή τεχνική παιξίματος της λύρας του, οφείλουμε την συνέχεια της παράδοσής μας αλλά και την εξέλιξή της.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες στον αγαπημένο φίλο κ.Νικόλαο Ξενιτόπουλο Μισιράντη, τον άνθρωπο που ανιδιοτελώς γράφει και επιμελείται τους στίχους των τραγουδιών μου χρησιμοποιώντας την ποντιακή γραμματοσειρά (Florina Serif) και το λεξικό της ποντιακής διαλέκτου του Άνθιμου Παπαδόπουλου. Επιμελείται επίσης τη νεοελληνική απόδοση των ποντιακών τραγουδιών, επισημαίνοντας πάντα το γεγονός ότι η απόδοση της ποντιακής διαλέκτου στη νεοελληνική δεν έχει πάντα απόλυτη ακρίβεια.

The first day of ending the quarantine measures against the Covid-19 found me together with the master of the Pontic lyra player Panagiotis Aslanidis. We had a wonderful conversation and I thank him much for his musical advice. Let us all honor him because he is a very special and important musician in our musical tradition! We also honor the unsurpassed "Patriarch" of the Pontic lyra Gogos Petridis. Thanks to him and to the wonderful performance techniques of his lyra, we owe the continuation of our Pontic lyra tradition. The piece in the YouTube video I am performing for you belongs to Gogos’s music repertory and goes deep into the secrets of traditional Pontic table songs from the area of Kromni in Pontos.

ΣΥΝΤΕΚ’ΣΣΑ ΜΑΤΣΟΥΚΑΤ’ΣΣΑ

Αρνί μ’ τα μάγ’λα σ’ να φιλώ, τα χειλ(ι)α σ’ να βουκούμαι,
‘ς σο μερακλίν τ’ εγκαλόπο σ’, να κείμαι και κοιμούμαι.
Αΐκα μάγ’λα που φιλεί, πώς να μη (γ)λείχ’ τα χείλ(ι)α,
πώς να μη δάκ’ την γλώσσαν ατ’ και ματών’ τα γριντζίλ(ι)α.
Τη Ματσούκας τα χώματα, όλα βαρυτοπίας,
συντέκ’σσα μ’ έλα με τ’ εμέν ποίσον την ανθρωπία σ’.
Το σελεκόπο μ’ εν’ βαρύν, ας σην καγιάν εκάτσα,
εχωλέστα ας ση Κρωμέτ’ς, επέρα Ματσουκάτ’σσα.
Επωδός :
Συντέκ’σσα Ματσουκάτ’σσα , τα ψόπα σ’ εχιονάτσαν,
έπαρτα κι άμε δέβα πλαν , τ’ ομμάτ(ι)α μ’ ετζινάκ’σαν.

Γλωσσάρι:
κείμαι: πλαγιάζω
λείχ’: γλείφει
γριντζίλ(ι)α: ούλα
βαρυτοπία: εύφορη γη
συντέκ’σσα: κουμπάρα
ανθρωπία: ευεργεσία
σελεκόπον: φορτίο ξύλων η χόρτων φερομένων στην πλάτη
καγιά: βράχος
εχιονάτσαν: έλαμψαν
άμε: πήγαινε
τα’ ομμάτ(ι)α μ’ ετζινάκ’σαν: αισθάνθηκα να βγάζω σπινθήρες στα μάτια μου

Απόδοση στη νεοελληνική

ΚΟΥΜΠΑΡΑ ΜΑΤΣΟΥΚΑΤ’ΣΑ

Αρνί μου τα μάγουλα σου να φιλήσω, τα χείλη σου να βάλω στο στόμα μου,
στην ποθητή σου αγκαλιά, να πλαγιάσω και να κοιμηθώ.
Τέτοια μάγουλα που φιλάει κάποιος, πως να μη γλείψει τα χείλη του,
πώς να μη δαγκώσει τη γλώσσα του, και να ματώσει τα ούλα του.
Της Ματσούκας τα χώματα, όλα είναι εύφορα,
"κουμπάρα μου έλα μαζί μου, κάνε την καλή σου πράξη".
Το φορτίο μου είναι βαρύ, έκατσα στην Καγιά (βράχο),
θύμωσα από τους Κρωμνέτες και πήρα Ματσουκάτ'σα.
Επωδός :
"Κουμπάρα Ματσουκάτ'σα, η ψυχούλα σου έλαμψε,
πάρτην και φύγε, (σαν) σπινθήρες θόλωσαν τα μάτια μου.