Odcinek 7: Zielona Góra – winiarskie tradycje miasta

Описание: W tym odcinku ENORADIO zabieramy was do Zielonej Góry, serca polskiego winiarstwa, by odkryć jej bogate i fascynujące tradycje winiarskie. Naszym przewodnikiem jest Szymon Płóciennik z Fundacji Tłocznia, pasjonat historii Zielonej Góry, który od 2017 r. organizuje w mieście spacery śladami winiarskiej historii, w tym po piwnicach winiarskich.
Zielona Góra – stolica winiarstwa na północy Europy
Zielona Góra, przedwojenny Grünberg, była uznawana za najbardziej na północ wysunięty region winiarski w Europie, gdzie uprawiano winorośl na dużą skalę. Około 1800 roku w mieście istniało ponad 700 hektarów winnic, podzielonych na 2200 parceli. Biorąc pod uwagę, że miasto miało wówczas zaledwie 8 tysięcy mieszkańców, winiarze byli obecni niemal w każdej rodzinie, a całe ulice były związane z winiarstwem.
Pierwsze krzewy winorośli miały zostać sprowadzone na Śląsk w 1150 roku przez osadników z Frankonii lub Flandrii. Gospodarka Zielonej Góry przez stulecia opierała się na dwóch filarach: winiarstwie i włókiennictwie. Dziś wciąż można podziwiać pamiątki po tych tradycjach, takie jak chociażby budynek dawnej fabryki Polskiej Wełny u stóp Wzgórza Winnego.

Perły winiarskiej architektury

Spacerując po Zielonej Górze, na każdym kroku można natknąć się na ślady winiarskiej przeszłości. Do najbardziej znanych zabytków należy dawny domek winiarski Augusta Gremplera, stojący na Wzgórzu Winnym od 207 lat. Wiele dawnych domków winiarskich, choć przekształconych w zwykłe mieszkania, nadal zachwyca swoją architekturą. Warto zwrócić uwagę na detale, takie jak zdobione elewacje z motywami winorośli, które podkreślają winiarskie tradycje miasta. Jednym z najciekawszych detali jest szklana kiść winogron, która wisi na budynku przy ulicy Kupieckiej i jest symbolem Fundacji Tłocznia.

Jak Grempler, Häusler i Förster stworzyli „musiaki”?

Zielona Góra to również miejsce, w którym powstawały wina musujące, produkowane metodą tradycyjną. W przyszłym roku miasto będzie świętować 200-lecie ich produkcji. To zasługa trzech założycieli: Friedricha Förstera, Carla Samuela Häuslera i Augusta Gremplera, którzy w 1826 roku otworzyli wytwórnię win musujących. Pomysł na produkcję musiaków przywiózł do Grünberga Carl Samuel Häusler, który wcześniej eksperymentował z winem musującym z jabłek. Ich wina, zwane „Sektami”, zyskały międzynarodowe uznanie, zdobywając medale na wystawach światowych w Londynie, Paryżu i Wiedniu.

Kryzys i odrodzenie winiarstwa

Koniec winiarskiej świetności Zielonej Góry nie nastąpił nagle, a był wynikiem kilku czynników Już przed II wojną światową, z powodu rozwoju kolei (od 1871 roku), do miasta zaczęły napływać tańsze alkohole, a winnice ustępowały miejsca nowej zabudowie. Po 1945 roku winiarstwo w Zielonej Górze przeżyło krótki, powojenny renesans, za sprawą ekspertów winiarskich, którzy przybyli tu z Kresów. Niestety, w latach 70., w ramach centralnie planowanej gospodarki, podjęto decyzję o likwidacji większości winnic.
Na szczęście, po latach kryzysu, winiarstwo w Zielonej Górze przeżywa odrodzenie. Najlepszym tego przykładem jest doroczne święto Winobrania, które z roku na rok przyciąga coraz więcej pasjonatów. Dzisiaj, w przeciwieństwie do relacji z New York Timesa z 1966 roku, na Winobraniu króluje lokalne wino i można wziąć udział w degustacjach czy spacerach po piwnicach winiarskich, które nigdzie indziej w Polsce nie występują w takim nagromadzeniu.

Jeśli chcecie dowiedzieć się więcej o tych fascynujących historiach, obejrzyjcie nasz film i dajcie znać, co najbardziej was zaskoczyło!