Το Ραδιόφωνο της ΚΕ25: «Μαστιχόδεντρα: Η ευωδία των νυμφών» (Χίος - Ελλάδα)

Описание: Ακούτε τα Podcast της Καλοκαιρινής Εκστρατείας Ανάγνωσης και Δημιουργικότητας που διοργανώνει η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος σε συνεργασία με το «Εργαστήριο Παιδαγωγικών Εφαρμογών και Παραγωγής Εκπαιδευτικού Υλικού» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Με την παραγωγή και την καλλιτεχνική επιμέλεια του Παραμυθόφωνου.

Σε ένα χωριό της Χίου, ένας νεαρός κυνηγός συναντά στο δάσος τις νεράιδες να
χορεύουν και να τραγουδούν σαν οπτασίες κάτω από το φως του φεγγαριού. Το
θέαμα είναι μαγικό και ο κυνηγός ξαναπάει στο ξέφωτο παρέα με τους φίλους του. Οι
νεαροί ερωτεύονται τις νεράιδες και για να τις κρατήσουν κοντά τους κλέβουν τα
μαντήλια τους. Χωρίς αυτά χάνουν τις δυνάμεις τους και δεν μπορούν να γυρίσουν
πίσω στον κόσμο τους. Οι νεράιδες αναγκάζονται να μείνουν στο χωριό και περνούν
μια ζωή όμορφη και ευτυχισμένη. Ποτέ όμως δε λησμονούν τον τόπο τους και πάντα
τον νοσταλγούν. Κάποτε οι κυνηγοί πέφτουν στην παγίδα ενός δράκου και βρίσκονται
κλειδαμπαρωμένοι στο μπουντρούμι του πύργου του. Οι νεράιδες βρίσκουν τρόπο να
πάρουν τα μαντήλια τους και τους ελευθερώνουν. Έχει φτάσει πια η ώρα για τις
νεράιδες να επιστρέψουν εκεί που ανήκουν. Ο πόνος του αποχωρισμού για τα
αγαπημένα ζευγάρια είναι τόσο μεγάλος, που μέχρι και τα δέντρα του δάσους
λυπήθηκαν και δάκρυσαν. Τα δάκρυά τους κρυστάλλωσαν και έγιναν διάφανη και
ευωδιαστή μαστίχα.

Την ιστορία αυτή την άκουσα για πρώτη φορά από τον νονό μου, τον Στέλιο
Ορφανούδη, που καταγόταν από τη Χίο. Ήταν ναυτικός, άνθρωπος της θάλασσας,
αλλά και παιδί μιας οικογένειας ζαχαροπλαστών. Όταν μου τη διηγήθηκε, είχε εκείνο
το βλέμμα που έχουν οι μεγάλοι όταν επιστρέφουν σε μια παιδική ανάμνηση… μισό
χαμόγελο, μισή νοσταλγία.
Μου είπε πως όταν ήταν μικρός τους την έλεγαν συχνά. Άλλοτε στο σπίτι και άλλοτε
στα χωράφια. Πολλές φορές, όταν μαζευόταν με τους φίλους της ηλικίας του, νεαροί
τότε, πήγαιναν τα βράδια στα μαστιχόδεντρα. Εκεί, μέσα στη σιωπή και το άρωμα της
μαστίχας, περίμεναν μήπως ακούσουν το τραγούδι των νεραϊδών. Τότε η ιστορία
ερχόταν στη θύμησή τους και έπειτα γλυκά κατέβαινε στα χείλη τους. Την έλεγαν
ψιθυριστά ξανά και ξανά και ίσως, για λίγες στιγμές, πίστευαν πως θα μπορούσε να
είναι αληθινή.
Ίσως να ήταν τοπικός θρύλος. Ίσως μια παραλλαγή που γεννήθηκε εκεί, ανάμεσα στις
μυρωδιές της Χίου και στις νυχτερινές ιστορίες των νέων. Μα η λαϊκή φαντασία έχει
τον τρόπο να υφαίνει όνειρα από ρετσίνι, να εμπνέεται από τις αισθήσεις και να γεννά
το θαύμα.
Αυτή είναι η εκδοχή που μου έμεινε. Και την καταγράφω σήμερα, σαν ένα ευωδιαστό
κομμάτι μνήμης, μιας Χίου παραμυθένιας και ζωντανής, όπως την έζησε κάποτε ο
νονός μου.
Η ιστορία των μαστιχόδεντρων ξεκίνησε να παίρνει μορφή τη στιγμή που κάθισα να τη
γράψω, όπως την είχα κρατήσει στη μνήμη μου. Όχι λέξη προς λέξη, αλλά με την
αίσθηση που μου είχε αφήσει. Ήταν κάτι που κουβαλούσα για καιρό και έφτασε πια η
ώρα να το αποτυπώσω στο χαρτί. Έκανα την πρώτη της ανάπτυξη, την πρώτη της
επιμέλεια, μια πρώτη ανάγνωση γεμάτη συγκίνηση και προσωπική μνήμη.
Όμως ήξερα πως η ιστορία χρειαζόταν κάτι ακόμα, μια δεύτερη ματιά, μια νέα ανάσα,
κάποιον άλλο να τη δει με καθαρά μάτια και φρέσκο νου. Γι’ αυτό την εμπιστεύτηκα
στη Μαρία Βλαχάκη. Εκείνη την προσέγγισε με ευαισθησία και λεπτότητα, με αγάπη
και σεβασμό. Την αγκάλιασε και της έδωσε χώρο να ανθίσει περισσότερο και να
απλώσει ρίζες βαθύτερα. Τότε φωτίστηκαν πτυχές και λεπτομέρειες που ίσως είχα
αφήσει στη σκιά. Οι χαρακτήρες, τα λόγια και οι πράξεις τους, τα συναισθήματα, όλα
είχαν τη σημασία τους.
Όταν γύρισε ξανά στα χέρια μου, η ιστορία είχε ήδη ταξιδέψει. Είχε περάσει από
βλέμματα, από αισθήσεις, είχε ξαναειπωθεί σιωπηλά. Και έτσι βρήκε την ισορροπία
της, τη φωνή της, σαν να ανακάλυψε ποια θέλει να είναι. Η ιστορία βρήκε τον εαυτό
της και τη θέση της.
Τώρα παραδίδεται σε αυτή την τελική μορφή για να την ακούσετε και εσείς. Με όλες
τις αναπνοές της, με το χάδι από τα χέρια που την κράτησαν και τον χτύπο από τις
καρδιές που την άκουσαν πριν να ανοίξει τα φτερά της και πετάξει.
Γιώργος Ευγενικός

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ:
Καταγραφή: Γιώργος Ευγενικός
Ανάπτυξη, επιμέλεια κειμένου: Μαρία Βλαχάκη, Γιώργος Ευγενικός
Αφήγηση, καλλιτεχνική επιμέλεια: Γιώργος Ευγενικός
Μουσική σύνθεση, ερμηνεία: Μάρα Καίσαρη
Τραγούδι, φωνητικά: Άννα Κατσούλη

Παραγωγή, καλλιτεχνική επιμέλεια: Παραμυθόφωνο
Copyright: © Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος