Siêu âm 22 tuần - Giai đoạn quan trọng theo dõi thai kỳ

Описание: Nếu bạn là bà bầu đang chuẩn bị đi siêu âm 22 tuần, mục tiêu của lần khám này là khảo sát hình thái thai nhi một cách hệ thống và có tiêu chuẩn. Đây là mốc quan trọng trong theo dõi thai kỳ vì nhiều cấu trúc cơ quan đã phát triển đủ lớn để đánh giá rõ ràng bằng siêu âm, đặc biệt là tim, hệ thần kinh trung ương, cột sống, thận... Siêu âm 22 tuần là một cuộc khảo sát nhằm phát hiện sớm các bất thường cấu trúc và đánh giá các yếu tố liên quan đến môi trường trong tử cung như bánh nhau, nước ối, dây rốn. Với nhiều bà bầu, đây cũng là mốc giúp giảm lo lắng nếu kết quả bình thường và giúp lập kế hoạch theo dõi nếu có điểm nghi ngờ.

Trong một buổi siêu âm 22 tuần tiêu chuẩn, bác sĩ thường đánh giá các nhóm nội dung chính sau:

Hệ thần kinh trung ương và đầu – mặt
Bác sĩ sẽ khảo sát hình dạng hộp sọ, đường giữa não, não thất, tiểu não, hố sau, cấu trúc vùng mặt ở mức có thể quan sát (hốc mắt, môi trên, xương mũi…). Mục tiêu là phát hiện các bất thường cấu trúc lớn hoặc các dấu hiệu gợi ý cần theo dõi thêm. Cần lưu ý rằng một số cấu trúc vùng mặt có thể khó quan sát nếu thai quay mặt vào bánh nhau hoặc bị tay che.

Tim thai
Tim là hạng mục khó và quan trọng. Đánh giá thường bao gồm mặt cắt 4 buồng tim, đường ra thất trái, đường ra thất phải, vị trí và tương quan các mạch máu lớn, nhịp tim, và có thể sử dụng Doppler khi cần. Thời gian khảo sát tim có thể kéo dài vì phụ thuộc tư thế thai và điều kiện hình ảnh. Việc bác sĩ tập trung lâu ở vùng tim không tự động có nghĩa là bất thường; thường là để có đủ mặt cắt đạt chuẩn.

Cột sống và thành bụng
Bác sĩ khảo sát cột sống theo trục dọc và trục ngang để đánh giá sự liên tục của các đốt sống và lớp phủ mô mềm. Đồng thời kiểm tra thành bụng trước và vị trí dây rốn bám vào thành bụng để loại trừ các bất thường thành bụng.

Chi
Khảo sát chi thường bao gồm quan sát xương đùi, xương cánh tay, xương cẳng chân, xương cẳng tay; kiểm tra bàn tay, bàn chân ở mức có thể. Mục tiêu là đánh giá sự hiện diện, độ dài tương đối và hình dạng xương, đồng thời phát hiện những bất thường rõ ràng nếu có.

Các cơ quan trong ổ bụng và tiết niệu
Bác sĩ thường đánh giá dạ dày (có bóng dạ dày), ruột, gan (mức cơ bản), thận hai bên, bàng quang, và đôi khi theo dõi sự đổ đầy – bài xuất của bàng quang theo thời gian. Đây là nhóm nội dung quan trọng để phát hiện các bất thường cấu trúc đường tiêu hóa hoặc hệ tiết niệu.

Bánh nhau, dây rốn và nước ối
Bác sĩ xác định vị trí bánh nhau (trước/sau/đáy, có thấp hay không), số lượng mạch máu dây rốn (thường 3 mạch), vị trí bám dây rốn, và ước lượng nước ối. Các thông tin này liên quan trực tiếp đến theo dõi thai kỳ về sau, đặc biệt trong các trường hợp nguy cơ cao.

Đánh giá tăng trưởng thai
Thông thường sẽ có các chỉ số sinh trắc như đường kính lưỡng đỉnh, chu vi đầu, chu vi bụng, chiều dài xương đùi… để ước tính tuổi thai tương ứng và xu hướng tăng trưởng. Việc “đúng tuổi thai” không chỉ là một con số; bác sĩ còn quan sát sự hài hòa giữa các chỉ số và bối cảnh thai kỳ.

Về siêu âm 4D, cần hiểu đúng vai trò. Siêu âm 4D là hình ảnh 3D chuyển động theo thời gian thực, giúp quan sát bề mặt cơ thể và biểu cảm của thai rõ hơn so với 2D. Nhiều bà bầu lựa chọn siêu âm 4D để nhìn khuôn mặt, tay chân và các cử động. Tuy nhiên, phần lớn nội dung chẩn đoán hình thái chuẩn vẫn dựa trên siêu âm 2D với các mặt cắt tiêu chuẩn. Vì vậy, siêu âm 4D không thay thế cho khảo sát hình thái 2D; nó chỉ là phần bổ sung khi điều kiện hình ảnh cho phép và khi bác sĩ thấy có giá trị hỗ trợ quan sát. Một số trường hợp siêu âm 4D có thể không cho hình ảnh tốt do tư thế thai, bánh nhau bám trước, ít nước ối, hoặc thai áp sát thành tử cung

Để buổi siêu âm 22 tuần hiệu quả, bà bầu nên chuẩn bị:

Mang theo kết quả siêu âm trước đó và các xét nghiệm sàng lọc (nếu có) để bác sĩ có dữ liệu đối chiếu.

Chủ động hỏi rõ các hạng mục đã khảo sát đủ hay chưa

Nếu có phần nào “chưa rõ” do tư thế thai, cần hỏi kế hoạch xử trí: có cần hẹn lại, thời điểm hẹn lại và mục tiêu lần hẹn lại là gì.

Sau siêu âm 22 tuần, nếu kết quả bình thường, đa số thai kỳ sẽ chuyển sang giai đoạn theo dõi tăng trưởng và các nguy cơ mẹ–thai tùy từng trường hợp (huyết áp, đường huyết, dấu hiệu sinh non, tình trạng bánh nhau, nước ối…). Nếu có bất thường hoặc nghi ngờ, bác sĩ sẽ phân tầng mức độ, tư vấn theo dõi sát, làm thêm khảo sát chuyên sâu hoặc xét nghiệm bổ sung khi cần. Điều quan trọng là mọi quyết định nên dựa trên đánh giá hệ thống và trao đổi rõ ràng giữa bác sĩ và bà bầu, thay vì dựa vào một chi tiết đơn lẻ.

Tóm lại, siêu âm 22 tuần là mốc khảo sát hình thái quan trọng trong thai kỳ, giúp đánh giá cấu trúc các cơ quan chính và các yếu tố liên quan đến thai trong tử cung. Siêu âm 4D có thể mang lại hình ảnh bề mặt rõ hơn và hỗ trợ quan sát trong một số tình huống, nhưng không thay thế vai trò khảo sát hình thái theo tiêu chuẩn. Với bà bầu, mục tiêu phù hợp là hiểu đúng mục đích của buổi khám, nắm được các hạng mục cần kiểm tra, và trao đổi rõ ràng với bác sĩ về kết quả và kế hoạch theo dõi tiếp theo.